Łysienie anagenowe


Łysienie anagenowe, określane równie jako łysienie dystroficzne może występować zarówno u młodych, jak i u starszych osób. Tegu typu łysienie dotyczy włosów znajdujących się w fazie anagenu. W tym przypadku utrata włosów może być całkowita lub też częściowa, lecz zawsze dotyczy znacznej ich ilości.

Można wyróżnić trzy fazy wzrostu włosa:

  • Anagen – jest to faza, w której następuje najintensywniejszy wzrost włosów. W fazie tej cebulki włosów są długie, nieregularne i pokryte osłonkami wewnętrznymi oraz zewnętrznymi. Faza anagenu trwa od 4 do 6 lat, znajduje się w niej około 80-90% włosów.
  • Katagen – jest to faza przejściowa, w związku z produkcją keratyny zabarwienie cebulek w fazie katagenu jest mniejsze. Faza ta trwa mniej więcej 2-4 tygodnie i znajduje się w niej około 2-3% włosów.
  • Telogen – jest to faza spoczynku, wówczas cebulki są krótkie i połączone z mieszkami włosowymi, nie pokrywają ich osłonki, a także tracą zabarwienie. Faza ta trwa mniej więcej 2-4 miesiące.

Łysienie anagenowe po chemioterapiiŁysienie anagenowe nie jest łysieniem trwałym,  mieszki włosowe pozostają niezmienione, bardzo rzadko dochodzi do zniszczenia cebulki. Natomiast odrastanie włosów następuje zaraz po ustąpieniu działania czynników sprzyjających wypadaniu i łamaniu się włosów.

Wyróżnić w tym przypadku można także odrębna jednostkę chorobową jaką jest zespół łysienia anagenowego. Najprawdopodobniej jest to choroba dziedziczna, dotyka przede wszystkim dzieci i z czasem ustępuje samoistnie. W zespole łysienia anagenowego utrata włosów ma charakter plackowaty lub też rozlany, największe nasilenie obserwuje się w okolicy potylicznej, czego przyczyną może być wycieranie włosów o poduszkę. W przebiegu tej choroby nie powstają blizny, ani stany zapalne. Zauważa się większą częstotliwość występowania schorzenia wśród dzieci o jasnych włosach. Włosy, które są zmienione chorobowo luźno siedzą w mieszkach włosowych i z łatwością wypadają. Natomiast pozostałe włosy są rozczochrane, krótkie i sprawiają trudności przy czesaniu. Wypadanie włosów w zespole łysienia anagenowego powodowane jest przez brak zewnętrznej i wewnętrznej pochewki, mimo że włosy znajdują się w fazie aktywnego wzrostu.

Objawy łysienia anagenowego

Nadmierne wypadanie włosów w przypadku tego typu łysienia związane jest z nieprawidłowościami wynikającymi z naturalnego cyklu wzrostu włosa. W łysieniu anagenowym dochodzi do zahamowania procesów podziału macierzy włosa, czego skutkiem jest jego osłabienie. Włosy stają się wówczas łamliwe, cienkie, słabe oraz podatne na uszkodzenia.

Ponadto dla łysienia anagenowego charakterystyczne jest zwężenie trzonu włosa i pojawianie się w miejscu przewężeń pęknięć. W wyniku zmian w strukturze włosów, zaczynają one wypadać w krótkich okresach czasu – po kilu dniach czy też tygodniach od zadziałania uszkadzającego czynnika.

Należy pamiętać, że łysienie anagenowe może charakteryzować się różnym przebiegiem. Nadmierne wypadanie włosów może być odmienne w zależności od przeprowadzonej kuracji leczniczej będącej przyczyną łysienia anagenowego. Czasami leki stosowane przez pacjenta mogą mieć inne działanie, np. mogą pobudzać wzrost włosa, zmieniać kształt korzenia czy też nawet kolor. Ponadto, to czy włosy zaczną wypadać jest także zależne od wrażliwości pacjenta.

Przyczyny powstawania

Przyczyną łysienia anagenowego są uszkodzenia mieszków włosowych lub też zatrzymanie podziałów mitotycznych. Może być to powodowane przez preparaty wykorzystywane w chemioterapii, takie jak:

  • środki alkilowe,
  • środki antymetaboliczne,
  • środki hamujące mitozę – stosowane u chorych na raka.

W przypadku leczenia nowotworów wypadanie włosów zależne jest od ilości przyjmowanych chemioterapeutyków, a także od ich dawek.

Ponadto do łysienia anagenowego przyczyniać się mogą zatrucia metalami ciężkimi, takimi jak: tal, bor, arsen, ołów, złoto czy też bizmut, a także promieniowanie jonizujące.  Wypadanie włosów znajdujących się w fazie anagenu pojawia się także u osób z ziarniniakiem grzybiastym, przy niektórych chorobach układu dokrewnego, po silnych urazach psychicznych, po radioterapii, przy problemach z nadciśnieniem, a także w pęcherzycy zwykłej, w której dochodzi do produkcji przeciwciał przeciwko nabłonkowi mieszka włosowego.


Diagnostyka

Najlepszą metodą pomagającą w zdiagnozowaniu rodzaju łysienia jest trichogram. Badanie polega na pobraniu kilku próbek włosów z rożnych okolic owłosionej skóry głowy. Włosy najczęściej się wyrywa, jednak można wykorzystać też włosy które wypadły podczas czesania ich za pomocą grzebienia. A następnie na zbadaniu jaka część włosów znajduje się w każdej z faz. Za wynik w normie uznaje się: 66-96% włosów w fazie anagenu, do 6% włosów w fazie katagenu, 2-18% w fazie telogenu oraz do 18% włosów dysplastycznych.

W przypadku łysienia anagenowego zdecydowanie większa część włosów posiada nieprawidłową budowę – są to włosy dysplastyczne. W łysieniu anagenowym włosy są długie, nieregularne i poszarpane, posiadają całkowicie zabarwione korzenie z zewnętrzną oraz wewnętrzną osłonką.

Do odpowiedniego rozpoznania choroby prowadzić może także badanie histologiczne. Pobiera się wówczas wycinek, który zawiera od 25 do 50 mieszków włosowych. Na pobranym wycinku sprawdza się stosunek włosów znajdujących się w fazie anagenu do włosów znajdujących się w fazie telogenu. W prawidłowej próbce nie powinno być oznak zapalenia, mieszki włosowe powinny mieć także niezmienioną powłokę wewnętrzną.

Zalecane jest także przeprowadzenie odpowiednich badań laboratoryjnych, szczególnie wykonanie testów serologicznych obejmujących:

  • badanie poziomu żelaza,
  • badane funkcji tarczycy,
  • antynuklearny test na przeciwciała,
  • laboratoryjny test na badanie chorób wenerycznych,
  • szybki plazmowy test na przeciwciała.

Dodatkowo zaleca się wykonanie badań ustalających poziom surowicy i aminokwasów w moczu oraz mikroskopijnych badań na zarodniki grzybów.

Ponadto w każdym przypadku łysienia powinno się wykluczyć współistnienie innych chorób mogących stanowić przyczynę łysienia, a także czynniki genetyczne, zaburzenia metaboliczne i hormonalne, niedobory pokarmowe oraz istnienie infekcji.

Leczenie łysienia anagenowego

W przypadku zauważenia u siebie nadmiernej utraty włosów, w każdym przypadku należy skontaktować się z lekarzem, aby zidentyfikować bezpośrednią przyczynę łysienia. W przypadku łysienia anagenowego włosy przestają wypadać i zaczynają odrastać, gdy ustępuje działanie szkodliwego czynnika. Istnieją także leki, które pomogą przyspieszyć odrastanie włosów, do takich preparatów należy między innymi minoksydyl. Wówczas pierwsze efekty są najczęściej widoczne po upływie 2 miesięcy od wprowadzenia leczenia.

Profilaktyka

Zapobieganie łysieniu anagenowemu nie jest możliwe.

Powikłania

W łysieniu anagenowym zazwyczaj nie dochodzi do całkowitej utraty włosów. Po ustąpieniu działania czynnika szkodliwego włosy zaczynają odrastać. Istnieją jednak bardzo rzadkie przypadki trwałego wyłysienia lub też przerzedzenia włosów.

VN:F [1.9.22_1171]
Ocena artykułu:

Być może zainteresują Cię także poniższe tematy: