Polip


Polip to guzowaty, patologiczny twór, który wyrasta z błon śluzowych pokrytych nabłonkiem gruczołowym. Polipy często występują w licznych grupach, co określane jest mianem polipowatości. Typowa postać polipa ma maczugowaty kształt. Składa się z szypuły – cienkiej nóżki, która zawiera wiązkę naczyń odżywiających oraz z miękkiego, kulistego zgrubienia.

Określenie polip początkowo stosowane było do określania szczególnej postaci przewlekłego zapalenia wytwórczego błon śluzowych prowadzącego do rozrostu łącznej włóknistej blaszki właściwej błon śluzowych. Jednak obecnie pojęcie to wykorzystywane jest także jako makroskopowe określenie niektórych łagodnych nowotworów, a także zaburzeń rozwojowych o kształcie polipa.

Polip esicyPojęcie polip odnoszone jest aktualnie w stosunku do:

  • polipów zapalnych,
  • polipów gruczolakowatych,
  • polipów rozrostowych,
  • polipów z zaburzeń rozwojowych.

W przypadku polipów zapalnych w pierwszej kolejności dochodzi do rozrostu składnika łącznotkankowego podścieliska, a dopiero wtórnie do rozrostu składnika nabłonkowego. Jedną z szczególnych postaci polipów zapalnych są polipy regeneracyjne. W tym przypadku dochodzi do wzmożonego rozrostu błony śluzowej, która jest reakcją na jej zniszczenie. Natomiast w polipach nowotworowych rozrost w pierwszej kolejności dotyczy nabłonka, a dopiero wtórnie wciągane jest podścielisko łącznotkankowe. W niektórych przypadkach gruczolaków polipowatych, szczególnie tych dotyczących jelita grubego dochodzić może do ich przekształcania w gruczolakoraki.

Biorąc pod uwagę postać makroskopową polipy można podzielić na:

  • uszypułowane,
  • nieuszypułowane.

Błony śluzowe znajdują się w wielu miejscach w organizmie człowieka, z tego względu zmiany występować mogą między innymi w:

  • nosie,
  • zatokach,
  • strunach głosowych,
  • żołądku,
  • jelicie cienkim,
  • jelicie grubym, głównie okrężnicy,
  • odbycie,
  • macicy,
  • pęcherzu moczowych.


Objawy polipów

Najczęściej polipy nie dają żadnych wyraźnych objawów. Jak już pojawiają się jakiekolwiek dolegliwości, są to najczęściej:

  • krwawienia,
  • wydalanie gazów,
  • wydalanie śluzu z kałem,
  • kurczowe bóle brzucha,
  • biegunka.

Przyczyny powstawania

Istnieje wiele teorii, które dotyczą powstawania polipów. Podejrzewa się, że może mieć to związek z mechanicznym lub też chemicznym drażnieniem śluzówki, w wyniku czego komórki nabłonkowe błon śluzowych rozrastają się, a razem z naczyniami krwionośnymi oraz z tkanką łączną tworzą polipy. Głównie są to zmiany nienowotworowe, jednak niektóre z nich mogą również złośliwieć.

Diagnostyka

Polipy bardzo rzadko dają jakiekolwiek objawy, dlatego zazwyczaj wykrywane są podczas badania mającego potwierdzić podejrzenie występowania innej jednostki chorobowej. I tak:

  • Polipy nosa diagnozowane są podczas badania laryngologicznego przy wykorzystaniu specjalnego wziernika. Wykonać można także fiberoskopię, czyli badanie opierające się na wprowadzeniu do jamy nosa małego i giętkiego endoskopu zakończonego kamerą, który pozwoli na dokładne obejrzenie jamy nosowo-gardłowej. Ponadto wykonuje się również inne badania, głównie obrazowe, np. tomografię komputerową.
  • Do rozpoznania polipów zatok dojść może w wyniku badania endoskopowego lub też tomografii komputerowej.
  • Do stwierdzenia polipów strun głosowych może prowadzić wykonanie laryngoskopii.
  • Polipy żołądka najczęściej wykrywane są podczas gastroskopii – wziernikowania żołądka.
  • W podobny sposób przeprowadza się badanie jelita cienkiego. Do tego celu wykorzystuje się endoskop – cienką rurkę zaopatrzoną na końcu w niewielką kamerę, dzięki czemu możliwe jest uwidocznienie światła jelita cienkiego oraz ewentualnych polipów na ekranie monitora.
  • Skutecznym badaniem mogącym wykrywać polipy jelita grubego jest kolonoskopia. Natomiast zmiany znajdujące się w odbytnicy mogą być diagnozowane za pomocą rektoskopu – jest to badanie wykorzystujące sztywny wziernik.
  • Polipy macicy zazwyczaj wykrywane są przypadkowo podczas zwykłego badania ginekologicznego.
  • Polipy pęcherza moczowego diagnozowane są podczas cytoskopii. Jest to badanie polegające na wprowadzeniu cystoskopu (wziernika) przez cewkę moczową do pęcherza moczowego oraz na dokonaniu wzrokowej oceny stanu błony śluzowej wewnątrz pęcherza moczowego.

Aby wykluczyć istnienie zmiany nowotworowej konieczne jest pobranie wycinka lub też usunięcie całego polipa oraz zbadanie pod mikroskopem jego tkanki. Przeprowadzenie badania histopatologicznego może wykluczyć lub też potwierdzić nowotwór.

Leczenie polipów

Metoda leczenia polipów uzależniona jest od miejsca ich występowania, a także od typu polipa. Jednak zazwyczaj przebiega w podobny sposób. Polipy uszypułowane, czyli takie, które posiadają pewien rodzaj nóżki są raczej łatwe do usunięcia. Zwykle następuje to podczas badania endoskopowego za pomocą pętli. W przypadku polipów posiadających szeroką podstawę, najczęściej przed usunięciem następuje ich obstrzykiwanie. Jeżeli badanie histopatologiczne potwierdzi polipy nowotworowe, a w obrębie szypuły znajdowały się już nacieki raka, niezbędne okazać się może jak najszybsze poszerzenie zabiegu, a nawet wycięcie danego narządu, aż do zdrowych tkanek. Zdarza się również, że polipy mogą także znikać samoczynnie.

Profilaktyka

Zapobieganie powstawaniu polipów nie jest możliwe.

Powikłania

Powikłania w dużej mierze zależne są od lokalizacji polipów oraz od przyczyn ich powstawania. Wśród najczęstszych powikłań polipów wymienia się:

  • krwawienia,
  • upośledzenie drożności narządu,
  • ukręcenie szypuły oraz następowy zawał czerwony (określany także jako krwotoczny, czyli powstający na skutek zatrzymania odpływu krwi żylnej z konkretnego obszaru),
  • przekształcenie w nowotwór złośliwy.
Ocena artykułu
[Łącznie: 0 Średnio: 0]

Być może zainteresują Cię także poniższe tematy: